Kafamda Zeki Sorular -2

Logo
Kafamda Zeki Sorular -2
  • 32 Okuma
  • 0 Yorum

Neden Bazı Haşlanmış Yumurtaları Soymak Daha Zordur?

Hevesle haşladığımız taze tavuk yumurtalarını soymaya başladığımızda kabukla birlikte kalkan yumurta akları hevesimizi eziyete dönüştürebiliyor.Haşlanmış bayat yumurta ise şaşırtıcı derecede kolay soyulabiliyor.Bu durum,yumurtanın yapısında zamanla gerçekleşen fiziksel ve kimyasal değişimlerden kaynaklanıyor.

Neredeyse tamamı kalsiyum karbonat kristallerinden oluşan yumurta kabuğu,yarı geçirgen özellikte bir zardır.Üzerinde hava moleküllerini ve nemi geçirebilen yaklaşık 17.000 küçük delik (por) bulunur.Taze yumurta akının pH derecesi düşük,yani görece asidiktir.Bu pH derecesinde albümin (yumurta akı) proteinleri birbirlerine tutunduklarından daha kuvvetli bir şekilde iç zardaki keratine yapışır.Zamanla karbondioksit kaybeden yumurtanın pH derecesi yükselerek bazik hale gelir.Aynı zamanda nem de kaybeden yumurtada,madde miktarının azalması sonucu,geniş ucunda,ince ve kalın zarlar arasında bulunan hava kesesi büyümeye başlar.Ayrıca yumurta akının bazik ortamda yumuşayan keratine tutunma kuvveti de azalır.Böylece,yumurta haşlandığında daha kolay soyulabilecek bir yapıya kavuşur.

Bununla birlikte,kaynayan suya yemek sodası eklemek de ortamın pH derecesini yükselteceğinden yumurta akının iç zardan ayrılmasını kısmen kolaylaştırır.Ancak yumurtanın pH derecesini yeterince yükseltecek miktarda bazik suyun kabuktan girmesi pişme süresine kıyasla uzun süreceği için bu çözüm her zaman işe yaramaz.

Islak Yüzeyler Neden Daha Koyu Görünür?

Sıcak bir yaz gününde tişörtümüzün koltuk altında beliren ya da lavaboda ellerimizi yıkarken kıyafetimize sıçrayan suyun oluşturduğu görece koyu bölgeler çoğumuzu rahatsız eder.Koyulaşmanın kaynağı,ışığın yansıdığı yüzeyden gözümüze ulaşan foton miktarındaki azalmadır.

Yüzeyleri,üzerlerine düşen ışığın farklı oranlarda soğurulması ve yansıtılmasıyla algılarız.Örneğin bir kumaş,üzerine gelen beyaz ışığın sadece 530 nanometre boyundaki dalgalarını yansıtıyor ve kalanı soğuruyorsa yeşil olarak görürüz.Yüzey ıslandığında ek bir su katmanı tarafından kaplanır.Havadan su katmanına kırılarak giren ışık,kumaştan yansıdıktan sonra gözümüze ulaşmadan önce su-hava yüzeyini aşması gerekir.Ancak kumaştan yansıyan tüm ışınlar bu bariyeri aşamaz;bazıları sudan çıkamayarak geri yansır.Belli bir değerden daha büyük açılarla daha az yoğun ortama geçmeye çalışan ışığın bulunduğu ortamı terk edemeyişine tam yansıma adı verilir.Tam yansıma yüzünden gözümüze daha az miktarda ışık ulaştığı için ıslak yüzeyleri çevrelerindeki kuru yüzeylere göre daha koyu görürüz.

Sivrisinekler İnsanları Nasıl Buluyor?

2015 yılında Caltech'te yapılan bir dizi deney ile dişi sivrisineklerin insan hedeflerini algılama stratejileri modellendi.Bu modele göre,sivrisinekler bizi bulabilmek için koku alma,görme ve ısı algılama duyularını birlikte kullanıyor.

Sivrisinekler nefes verdiğimizde çıkan karbondioksitin kokusunu yaklaşık 50 metrelik bir menzilden algılayabiliyor.Karbondioksit kaynağına yaklaştıkça,5-15 metre arası mesafede hedefini görsel ipuçlarıyla netleştiren sivrisinekler,bir metre öteden vücut ısımızı algılayarak bizi bulmuş oluyor.Karbondioksit kokusu almayan sivrisinekler görsel ipuçlarına itibar etmiyor.

Ancak buldukları kaynağın "insan" olduğundan emin olmak için sivrisineklerin farklı işaretlere ihtiyaçları var.

Mart 2019'da yayımlanan bir araştırmada,özellikle insan kanını tercih eden sarı humma sivrisineklerinin antenlerinde bulunan "Ir8a" adlı proteinin,insan terine özgü bileşenlerden laktik asite duyarlı olduğu anlaşıldı.Yapılan deneylerde,CRISPR/Cas9 gen düzenleme yöntemi ile Ir8a geni bozulan sivrisineklerin yaklaşık yarısının insan terini algılayamadığı görüldü.Bu çalışma ile bilim insanlarının yaklaşık 50 yıl önce kurdukları hipotez doğrulanmış oldu.Diğer taraftan,araştırmacılar sivrisineklerin laktik asite ek olarak insan terinde bulunan diğer uçucu asitleri de algılayabildiklerinden şüpheleniyor.

yazar

"Beynin,bilgiye ihtiyacı vardır.Okuyun ki beyniniz bilgi vitamininden eksik kalmasın."

Azbucuk nasıl çalışır?

Azbucuk.com'a Üye ol sayfamızda ücretsiz üye olabilirsiniz, üye olduktan sonra içerikler girebilirsiniz. Unutmayın her girdiğiniz içerikler sitesinden özgünlük kontrolleri yapılır ve %60'ın üzerindeki içerikler onaylanacaktır. Onay işlemleri tamamlandıktan sonra anında 3 TL, 6 TL ve 9 TL içerik başına ücret kazanacaksınız. Kazandığınız bu ücretler hesabınıza aktarılır, 200 TL ödeme eşiği tamamlandığında sisteme kayıt etmiş olduğunuz IBAN hesabına gönderilmektedir.